Zorunlu Karşılık Uygulamasında 2 Aralık 2025 Tarihli Değişiklikler

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından 02.12.2025 tarihli ve 33095 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ (Sayı: 2013/15)’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sayı: 2025/27)” ile zorunlu karşılık uygulamasında önemli değişikliklere gitti. Aynı gün yapılan  61 Sayılı Basın Duyurusu’da kamuoyu ile paylaşılmıştır.

Yapılan değişikliklere bağlı olarak Zorunlu Karşılıklar Uygulama Talimatı ve ilgili cetveller güncellenmiştir. Öne çıkan düzenlemeler özetle şu şekildedir:

1. Yabancı Para (YP) Zorunlu Karşılık Oranları Değişti

16 Ocak 2026 itibarıyla geçerli olacak yeni zorunlu karşılık oranları aşağıdaki gibidir:

Yükümlülük Türü	Önceki Oran	Yeni Oran
Döviz mevduat/katılım fonu
– Vadesiz ve 1 aya kadar vadeli	%32	%30
– 3 aya kadar, 6 aya kadar ve 1 yıla kadar vadeli	%28	%26
– 1 yıl ve 1 yıldan uzun vadeli	%22	%26
Kıymetli maden depo hesapları
– Vadesiz ve 1 aya kadar vadeli	%28	%30
– 3 aya kadar, 6 aya kadar ve 1 yıla kadar vadeli	%28	%26
– 1 yıl ve 1 yıldan uzun vadeli	%24	%26
Diğer YP yükümlülükler
– 1 yıla kadar vadeli	%21	%21
– 2 yıla kadar vadeli	%16	%10
– 3 yıla kadar vadeli	%11	%8
– 5 yıla kadar vadeli	%7	%3
– 5 yıldan uzun vadeli	%5	%0

Özellikle 5 yıldan uzun vadeli yükümlülüklerde oranın %5’ten %0’a düşürülmesi, uzun vadeli dış borçlanmaya yönelik teşviki net bir şekilde amaçlamaktadır.

2. İstisna Kapsamı Genişledi

Bankalar için geçerli olan “yurt içi bankalara olan yükümlülüklerin zorunlu karşılık tesisinden istisna tutulması” uygulaması kapsamına 21.11.2025 tarihinden geçerli olmak üzere finansman şirketleri de dahil edilmiştir.

3. Kredi Büyümesine Bloke Uygulaması Uzatıldı

Kredi büyüme oranının bir önceki hesaplama dönemine göre %0,5’i aşması halinde aşan tutar kadar TL zorunlu karşılığın bloke olarak tesis edilmesi kuralının süresi 02.01.2026’dan 31.12.2026’ya uzatılmıştır.

4. Yurt Dışından Sağlanan YP Kaynaklara Tanınan Avantaj Sona Eriyor

Bankaların ve finansman şirketlerinin yurt dışından doğrudan temin ettiği 1 yıldan uzun vadeli yabancı para (YP) yükümlülüklerdeki artış tutarına yılsonuna kadar %0 oranında zorunlu karşılık uygulanmasına ilişkin geçici uygulamanın süresi uzatılmayacaktır.

…

Sonuç itibariyle TCMB’nin bu değişikliklerle temel amaçları şunlardır:

• Finansal istikrarı desteklemek.
• Kredi büyümesini kontrollü şekilde yönetmek.
• Döviz yükümlülüklerinde vadeyi uzatmayı ve dış borçlanmada seçici yaklaşımı teşvik etmek.
• Zorunlu karşılık uygulamasında sadeleşmeyi sürdürmek.

Saygılarımızla,

Vahdet Deniz AKÇAOĞLU

“UYARI: Bu çalışmada yer alan görüşler, yazarın kendi görüşleri olup, çalıştığı kurumun görüşlerini yansıtmamaktadır. Bu yazı yalnızca bilgilendirme amacıyla yayımlanmış olup, herhangi bir hukuki görüş, yönlendirme ve tavsiye içermemektedir. Ayrıca, bilgiler yazının hazırlandığı tarihteki mevzuat göz önünde bulundurularak verilmiş olup, yazı içeriği aradan geçen zaman içerisinde mevzuat değişiklikleri ve ilgili kurumların konu hakkındaki görüşleri çerçevesinde güncelliğini yitirmiş olabilir.”