MASAK, Basitleştirilmiş Tedbirleri Düzenleyen Sıra №5 Tebliğ’ini Güncelledi
MASAK, 7 Ocak 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Değişiklik Tebliği (“Değişiklik Tebliği”) ile Basitleştirilmiş Tedbirleri düzenleyen 5 Sıra No.lu Tebliğ’de bir dizi değişikliğe gitti.
İlgili değişiklikleri aşağıdaki başlıklar altında özetlemek mümkündür:
Yabancı Kamusal Nüfuz Sahibi Kişilerin Basitleştirilmiş Tedbirlerden Faydalanma İmkanı Kaldırıldı
Değişiklik Tebliği ile “Basitleştirilmiş Tedbirlerin Mahiyeti ve Sınırları” başlıklı 2.1. maddesine “yabancı kamusal nüfuz sahibi kişiler” ibaresi eklendi:
“Bu kapsamda riskli olarak değerlendirilen işlemlerde ve müşterinin yabancı kamusal nüfuz sahibi kişi olduğu durumlarda yükümlüler, basitleştirilmiş tedbir uygulamasından yararlanamaz.”
Bu değişiklikle birlikte, bu kişilerin kimlik tespitinde basitleştirilmiş tedbirlere başvurulması artık mümkün olmayacak.
Kamusal nüfuz sahibi kişilerin MASAK mevzuatında aşağıdaki gibi tanımlandığını hatırlatmakta fayda var. Bu kişilere ilişkin daha fazla bilgiye ilgili MASAK rehberinden ulaşılabilir;
“Yurt içinde veya yabancı bir ülkede seçimle veya atama yoluyla kendisine önemli bir kamusal görev tevdi edilen üst düzey gerçek kişiler ile uluslararası kuruluşların yönetim kurulu üyeleri, üst düzey yöneticileri ile eşdeğer görev yapan diğer kişiler”
Ayrıca söz konusu kısıtlama, yerli değil, sadece yabancı kamusal nüfuz sahibi kişilere uygulanacaktır.
Sigorta Ettiren veya Sigortalı Dışındakilere Yapılacak Ödemelerde Basitleştirilmiş Kimlik Tedbirinin Yöntemi Belirlendi
Değişiklik Tebliği ile “Emeklilik Sözleşmeleri, Emeklilik Planları ve Hayat Sigortası Sözleşmelerine İlişkin İşlemler” başlıklı 2.7. maddesinin kapsamı genişletilerek başlığı “Emeklilik Sözleşmeleri, Emeklilik Planları ve Hayat Sigortası Sözleşmeleri ile Diğer Sigorta Sözleşmelerine İlişkin İşlemler” olarak değiştirildi.
Bununla birlikte aynı maddeye eklenen aşağıdaki hüküm ile birlikte sigorta ve emeklilik şirketleri tarafından, sigorta ettiren veya sigortalı dışında, üçüncü kişilere yapılacak hasar ve tazminat ödemelerinde basitleştirilmiş kimlik tedbirinin yöntemi belirlendi.
“Sigorta ve emeklilik şirketleri tarafından, sigorta ettiren veya sigortalı dışında, üçüncü kişilere yapılacak hasar ve tazminat ödemelerinde, kimliğe ilişkin bilgilerin (adı, soyadı, doğum tarihi, uyruğu, Türk vatandaşları için T.C. kimlik numarası, yabancı uyruklular için yabancı kimlik numarası) İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü veri tabanı kullanılarak sorgulanması yoluyla teyit edilmesi ve ödemelerin üçüncü kişinin kimlik bilgileri ile uyumlu bir banka hesabı vasıtasıyla yapılması koşuluyla, kimlik bilgilerinin Yönetmeliğin ilgili maddelerindeki usul çerçevesinde teyidi ile imza örneği alınması zorunlu değildir.”
Şans ve Bahis Oyunlarında “Kredi Kartı” İbaresi Kaldırıldı
“Şans ve Bahis Oyunu Faaliyetlerini Münhasıran Elektronik Ortamda Gerçekleştiren Yükümlüler” başlıklı 2.10. maddesinde yer alan “…banka hesabı veya kredi kartı hesabı vasıtasıyla yapılması” ifadesinden “kredi kartı hesabı”ibaresi çıkarıldı.
Böylece kredi kartı üzerinden yapılacak ödemelerin basitleştirilmiş tedbire imkan vermesi olanağı ortadan kalktı.
Doğrulama Hesabına Para Transferi Zorunluluğu
Değişiklik Tebliği ile getirilen en kritik yeniliklerden biri, müşteri kabulü öncesinde bir doğrulama hesabına para transferi yapılması zorunluluğu oldu.
Bu kapsamda Şans ve Bahis Oyunu Faaliyetlerini Münhasıran Elektronik Ortamda Gerçekleştiren Yükümlüler başlıklı 2.10 maddesine aşağıdaki hüküm ile birlikte müşteri kabulü öncesinde yükümlü tarafından oluşturulmuş bir doğrulama hesabına para transferi yapılması zorunluluğu getirildi ve ilgili transfer işlemi gerçekleştirilmeden müşteri kabulü yapılması ve hizmet verilmesi yasaklandı.
“Kimlik bilgilerinin müşteri kabul edilmeden önce doğrulanması amacıyla, kabul edilecek müşterinin kimlik bilgileri ile uyumlu bir banka hesabından, yükümlü tarafından bu amaçla oluşturulmuş bir doğrulama hesabına para transferi yapılması zorunludur. Bu transfer işlemi gerçekleştirilinceye kadar müşteri kabulü yapılamaz ve hiçbir hizmet verilemez.”
Bununla birlikte Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcılara İlişkin İşlemler başlıklı 2.2.12 maddesine de aynı hükmün eklendiğini ancak banka hesabına ek olarak kredi kartı hesabından da ilgili sürecin yönetilmesine imkan tanındığını not etmek gerekir.
Bu bağlamda Ödeme ve Elektronik Para Kuruluşlarına ek bir yükümlülük getirilmediğini ancak Şans ve Bahis oyunu faaliyetlerini yönetenlerin ve MASAK yükümlüsü olan ETAHS iş süreçlerinde gerekli geliştirmeleri yapması gerekeceğini söyleyebiliriz.
İlgili yükümlülüğün 1 Şubat 2026 tarihinde yürürlüğe gireceğini not etmek gerekir.
Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Talebi Üzerine Açılan Banka Hesapları Basitleştirilmiş Tedbir Kapsamına Alındı
Değişkilik Tebliği’nin son düzenlemesi ise “Zorunlu Ödemelerin Yapılması Amacıyla Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Talebi Üzerine Açılan Banka Hesaplarının” basitleştirilmiş tedbirler kapsamına alınması oldu.
Bu kapsamda aşağıdaki madde kapsamında gerekli adımların yürütülmesi halinde bu hesapların basitleştirilmiş tedbir kapsamında açılması mümkün kılındı.
“İlgili mevzuatı uyarınca hak sahiplerine yapılması zorunlu ödemelerin gerçekleştirilmesini teminen, kamu kurum ve kuruluşlarının yazılı talebi üzerine açılan banka hesaplarında, en geç hak sahibine yapılacak ödeme işleminden önce Yönetmeliğin ilgili maddeleri uyarınca kimlik tespitinin yapılması kaydıyla;
– Gerçek kişiler için adı, soyadı, doğum tarihi, uyruğu, Türk vatandaşları için T.C. kimlik numarası, yabancı uyruklular için yabancı kimlik numarası bilgisinin alınması,
– Tüzel kişiler için unvan, ticaret sicil numarası, vergi kimlik numarası bilgisinin alınması,
– Kimliğe ilişkin bilgilerin İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü veri tabanı kullanılarak sorgulanması yoluyla teyit edilmesi,
koşuluyla, müşterinin kimlik bilgilerinin Yönetmeliğin 6 ncı maddesindeki usul çerçevesinde teyidi ile imza örneği alınması zorunlu değildir.
Bu maddedeki işlemlerle ilgili olarak Yönetmeliğin 17 nci maddesindeki yükümlülükler ile 17/A maddesindeki teyide ilişkin yükümlülükler uygulanmayabilir. Ayrıca birinci paragraf kapsamındaki işlemlerle ilgili olarak Yönetmeliğin 19 uncu maddesi uyarınca müşterinin durumunun sürekli iş ilişkisi kapsamında izlenmesi ve müşteri hakkındaki bilgi, belge ve kayıtların güncellenmesi sıklığı azaltılabilir.
Bu madde kapsamında açılacak hesaplarda Yönetmeliğin ilgili maddeleri uyarınca kimlik tespiti yapılıncaya kadar hesabın kullanılmasına izin verilmez.”
Sonuç
Yapılan bu kapsamlı güncellemeler, MASAK’ın suç gelirlerinin aklanması ve terörizmin finansmanı ile mücadelede dijitalleşen finansal süreçlere uyum sağlama kararlılığını göstermektedir.
Özellikle “yabancı kamusal nüfuz sahibi kişiler” üzerindeki denetimin artırılması ve “doğrulama hesabı” gibi yeni mekanizmaların ihdası, basitleştirilmiş tedbirlerin kötüye kullanımını engellemeyi amaçlamaktadır.
1 Şubat 2026 itibarıyla devreye girecek olan yeni yükümlülükler göz önüne alındığında; şans oyunları sektörü, sigorta şirketleri ve e-ticaret aracı hizmet sağlayıcılarının iş süreçlerini ivedilikle bu yeni mevzuat hükümlerine uyumlu hale getirmeleri büyük önem arz etmektedir.
..
